THỦ TƯỚNG CHỈ ĐẠO THỰC HIỆN “MỤC TIÊU KÉP” CHỐNG IUU

Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh nhiệm vụ “mục tiêu kép”: chấm dứt khai thác IUU và phát triển nghề cá bền vững. Cuộc họp toàn quốc cho thấy nỗ lực mạnh mẽ của Việt Nam trong số hóa dữ liệu nghề cá. Kiểm soát VMS và xử lý vi phạm. 

1. Quyết tâm chính trị mạnh mẽ: Việt Nam đặt mục tiêu chấm dứt IUU trong năm 2025

Trong phiên họp lần thứ 25 của Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác IUU, Thủ tướng Phạm Minh Chính tái khẳng định: nhiệm vụ số một là chấm dứt IUU và gỡ thẻ vàng EC trong năm 2025. Đây không chỉ là yêu cầu của thị trường quốc tế. Mà còn là mục tiêu bảo vệ uy tín quốc gia. Phát triển bền vững ngành thủy sản và đảm bảo sinh kế cho hàng triệu ngư dân. Quyết tâm này thể hiện qua việc huy động cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc. Từ Chính phủ, bộ ngành đến chính quyền địa phương và cộng đồng ngư dân.

Trong gần 2 tháng cao điểm vừa qua, các đoàn công tác liên ngành liên tục kiểm tra, giám sát thực tế tại 21 tỉnh ven biển. Các nhiệm vụ trọng tâm như quản lý tàu cá. Giám sát VMS, kiểm soát sản lượng qua cảng, xử lý mất kết nối, vượt ranh giới… đều được thúc đẩy mạnh. Đặc biệt, không phát sinh vụ việc tàu cá Việt Nam bị nước ngoài bắt giữ trong tuần gần nhất. Dấu hiệu tích cực trong việc giảm vi phạm IUU.

Tại cuộc họp, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu “làm việc nào dứt việc đó”. Xử lý nghiêm người đứng đầu nếu để xảy ra vi phạm. Địa phương làm tốt phải được biểu dương. Tạo sức ép mạnh mẽ để IUU không còn đất tồn tại. Đây chính là nền tảng để Việt Nam hướng tới mục tiêu được EU gỡ “thẻ vàng” sau nhiều năm nỗ lực.

2. Số hóa dữ liệu nghề cá – Bước tiến lớn trong quản lý IUU và minh bạch VMS

Một trong những điểm sáng nổi bật được báo cáo tại phiên họp là Việt Nam đã hoàn thành số hóa toàn bộ cơ sở dữ liệu tàu cá. Kết nối liên thông và vận hành theo tiêu chí “đúng – đủ – sạch – sống”. 100% tàu cá (gần 80.000 tàu) được cập nhật vào VNFishbase – Hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về nghề cá. Đây là bước đột phá quan trọng. Bởi việc quản lý tàu cá trước đây vẫn mang tính thủ công, phân tán, dễ thiếu đồng bộ.

Dữ liệu số hóa giúp kiểm soát hoạt động tàu cá theo thời gian thực. Hỗ trợ các lực lượng chức năng rà soát tàu đủ điều kiện hoạt động. Giám sát nhật ký khai thác, kiểm soát sản lượng, cũng như đối chiếu thông tin khi truy xuất nguồn gốc. Khi dữ liệu được chuẩn hóa và tự động hóa, các địa phương dễ dàng đối khớp với VMS, với cơ sở dữ liệu xử lý vi phạm. EC có thể đánh giá minh bạch và tin cậy hơn về nỗ lực của Việt Nam.

Việc hoàn thiện hạ tầng dữ liệu cũng giúp tăng tốc chuyển đổi số trong nghề cá. Từ quản lý tàu ra/vào cảng, giám sát sản lượng qua eCDT, đến việc sử dụng nhật ký khai thác điện tử (e-logbook). Những nền tảng này tạo ra hệ sinh thái dữ liệu xuyên suốt, là điều kiện tiên quyết trong quá trình gỡ thẻ vàng IUU. Đây cũng là yêu cầu bắt buộc để Việt Nam tiến tới nền nghề cá bền vững – minh bạch – truy xuất được theo chuẩn quốc tế.

3. Kiểm soát nghiêm ngặt VMS – Yêu cầu bắt buộc để chặn vi phạm và gỡ thẻ vàng IUU

Hệ thống VMS (Giám sát hành trình tàu cá) tiếp tục là công cụ quan trọng nhất trong việc phòng chống IUU. Thủ tướng yêu cầu các lực lượng duy trì kiểm soát 24/7. Đảm bảo tàu cá phải bật VMS liên tục khi hoạt động trên biển. Các địa phương đã xử lý gần như toàn bộ trường hợp vi phạm mất kết nối hoặc vượt ranh giới cho phép. Hai lỗi mà EC đánh giá là dấu hiệu IUU nghiêm trọng.

Lực lượng biên phòng và kiểm ngư tiếp tục kiểm soát chặt chẽ tàu xuất, nhập bến. Tàu không đủ điều kiện tuyệt đối không được ra khơi. Đồng thời, công tác phối hợp giữa các bộ ngành như Quốc phòng, Công an, Ngoại giao… được tăng cường nhằm xử lý triệt để các vụ việc tồn đọng. Đặc biệt là các tàu cá bị bắt giữ ở nước ngoài. Và đường dây môi giới đưa tàu đi khai thác trái phép.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp chế biến – xuất khẩu thủy sản cũng được yêu cầu không thu mua nguyên liệu có nguồn gốc từ IUU. Tạo rào cản kép đối với những hành vi vi phạm. Công tác truyền thông được tăng tốc nhằm nâng cao nhận thức cho ngư dân. Đồng thời phê phán những trường hợp cố tình vi phạm. Gây tổn hại đến nỗ lực chung.

Việc kiểm soát VMS càng chặt, dữ liệu càng chính xác, nguy cơ vi phạm càng giảm. Đây là minh chứng rõ ràng cho nỗ lực của Việt Nam trước EC. Đây chính là chìa khóa để tiến tới mục tiêu “không còn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài”. Một tiêu chí quan trọng trong lộ trình gỡ thẻ vàng.

4. Phát triển nghề cá bền vững – Trọng tâm của “mục tiêu kép” Thủ tướng đề ra

Song song với chống IUU, Thủ tướng khẳng định nhiệm vụ chiến lược là cơ cấu lại ngành thủy sản theo hướng hợp pháp – hiện đại – bền vững. Điều này bao gồm tái cơ cấu đội tàu. Giảm tàu khai thác ven bờ, tăng khuyến khích nuôi trồng. Chế biến để giảm áp lực lên nguồn lợi thủy sản. Các địa phương cũng được yêu cầu tiếp tục ban hành chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề, giải bản tàu cũ, cải thiện sinh kế cho ngư dân.

Việc hướng dẫn ngư dân sử dụng VNeID, e-logbook, eCDT cho thấy Việt Nam đang từng bước hình thành nền quản trị số trong thủy sản – minh bạch. Dễ kiểm soát và phù hợp với chuẩn mực của EU. Công tác tuần tra, giám sát, lưu trữ hồ sơ, truy xuất nguồn gốc được chuẩn hóa giúp hoạt động nghề cá đi vào khuôn khổ. Giảm phụ thuộc vào kinh nghiệm thủ công.

Ở góc độ kinh tế – xã hội, phát triển nghề cá bền vững nhằm đảm bảo thu nhập, việc làm và đời sống tinh thần của ngư dân. Đồng thời khai thác hiệu quả lợi thế cạnh tranh tại vùng biển Việt Nam. Khi ngành thủy sản minh bạch và tuân thủ chuẩn quốc tế, cơ hội mở rộng thị trường. Đặc biệt thị trường EU – sẽ trở lại mạnh mẽ hơn.

“Mục tiêu kép” mà Thủ tướng đề ra cho thấy Việt Nam không chỉ muốn gỡ thẻ vàng. Mà còn muốn vươn lên thành một quốc gia có nghề cá hiện đại. Cạnh tranh, minh bạch và có trách nhiệm.

5. Công nghệ – Lời giải then chốt: Vai trò của liên lạc vệ tinh Seacoms và thiết bị VMS Seacom S2

Trong bối cảnh yêu cầu giám sát IUU ngày càng nghiêm ngặt. Đặc biệt là duy trì kết nối VMS liên tục. Công nghệ liên lạc vệ tinh trở thành yếu tố quyết định để ngư dân hoạt động an toàn, tuân thủ pháp luật và truyền dữ liệu ổn định về bờ.

Nắm bắt nhu cầu đó, hệ sinh thái thiết bị hàng hải của Seacom mang đến giải pháp toàn diện cho ngư dân và chủ tàu hoạt động xa bờ. 

• Seacom S: Thiết bị liên lạc vệ tinh chuyên dụng cho tàu cá xa bờ. Cho phép truyền dữ liệu vị trí, hành trình và thông tin e-logbook theo thời gian thực. Giúp ngư dân luôn kết nối an toàn.
• Seacom S2: Thiết bị liên lạc vệ tinh tích hợp VMS tập trung theo dõi tàu cá 24/7. Hệ thống ghi nhận vị trí, tốc độ, hướng đi và trạng thái hoạt động của tàu. Gọi thoại, gửi tin nhắn và data truyền báo cáo trực tiếp về trung tâm giám sát. Đồng thời tạo dữ liệu minh bạch phục vụ truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Việc ứng dụng Seacom S và Seacom S2 giúp ngư dân tối ưu hóa quản lý tàu cá. Giảm rủi ro trong các chuyến ra khơi. Đồng thời, các dữ liệu thu thập được hỗ trợ cơ quan quản lý giám sát hiệu quả. Nâng cao minh bạch và chống khai thác IUU. Đồng thời số hoá, phát triển ngành hàng hải bền vững.

📞 Nếu bạn cần tư vấn giải pháp, thiết bị liên lạc vệ tinh hãy liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ chi tiết.

>>> Xem thêm:

Seacom S series, giải pháp liên lạc vệ tinh toàn diện

Seacom S1& S2 giải pháp liên lạc tích hợp giám sát hành trình
—————————–

CÔNG TY TNHH THÔNG TIN HÀNG HẢI SEACOM
Địa chỉ: Detech Tower Số 8, Tôn Thất Thuyết, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Hotline: 0888454222
Email: seacomcontact@gmail.com
Facebook: Công ty TNHH Thông tin Hàng hải Seacom
Tik Tok: Seacom Communication
Zalo: SEACOM</span>