NGHỊ ĐỊNH 301/2025 SIẾT IUU, TĂNG PHẠT HÀNG TRĂM TRIỆU VỚI TÀU CÁ VI PHẠM IUU

Nghị định 301/2025/NĐ-CP chính thức nâng mức xử phạt vi phạm trong lĩnh vực thủy sản. Đặc biệt với các hành vi liên quan đến khai thác IUU, thiết bị giám sát hành trình VMS và nhật ký khai thác. Mức phạt có thể lên tới 700 triệu đồng, kèm nhiều biện pháp khắc phục bắt buộc. 

1. Nghị định 301/2025/NĐ-CP: Bước siết chặt mạnh tay trong chống khai thác IUU

Chính phủ ban hành Nghị định 301/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 38/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản. Đây được xem là bước đi mạnh mẽ nhằm thực hiện cam kết của Việt Nam với EU. Trong lộ trình gỡ “thẻ vàng” IUU. Đồng thời lập lại kỷ cương trong hoạt động khai thác trên biển.

So với quy định cũ, Nghị định 301 không chỉ tăng mạnh mức phạt tiền mà còn bổ sung hàng loạt biện pháp khắc phục hậu quả mang tính bắt buộc. Tàu cá vi phạm không còn chỉ “đóng phạt là xong” mà buộc phải khắc phục lỗi kỹ thuật. Lắp đặt đầy đủ thiết bị giám sát hành trình. Duy trì truyền dữ liệu liên tục và gửi đầy đủ thông tin về hệ thống giám sát tàu cá quốc gia.

Điểm đáng chú ý là các mức phạt được phân tầng rất rõ theo chiều dài tàu (dưới 12m, từ 12m đến dưới 15m, từ 15m đến dưới 24m và từ 24m trở lên). Điều này cho thấy cơ quan quản lý tập trung kiểm soát chặt nhóm tàu cá xa bờ. Đối tượng có nguy cơ vi phạm IUU cao nhất.

Nghị định 301 cũng mở rộng phạm vi xử phạt sang cả đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình nếu không khắc phục sự cố. Không truyền dữ liệu hoặc truyền dữ liệu không đầy đủ. Như vậy, chống IUU không còn là trách nhiệm riêng của ngư dân mà là chuỗi trách nhiệm từ chủ tàu, thuyền trưởng đến đơn vị cung cấp giải pháp công nghệ.

2. Mức phạt mới liên quan đến VMS: Mất kết nối, vô hiệu hóa có thể “bay” hàng trăm triệu

Thiết bị giám sát hành trình (VMS) tiếp tục là trọng tâm kiểm soát trong Nghị định 301/2025. Các hành vi mất kết nối, vô hiệu hóa hoặc không lắp đặt VMS đều bị nâng mức xử phạt đáng kể so với trước đây.

Cụ thể, tàu cá có chiều dài từ 15m đến dưới 24m không duy trì việc truyền dữ liệu VMS khi hoạt động có thể bị phạt từ 100 đến 300 triệu đồng. Với tàu từ 24m trở lên, nếu thiết bị VMS bị hỏng mà không đưa tàu về cảng trong vòng 10 ngày để sửa chữa. Mức phạt tăng lên 300 – 400 triệu đồng.

 

Đáng lo ngại hơn, hành vi cố ý vô hiệu hóa, tháo gỡ thiết bị giám sát hành trình khi tàu đang hoạt động trên biển có thể bị phạt từ 50 – 100 triệu đồng. Chưa kể các biện pháp bổ sung như buộc lắp lại thiết bị. Buộc gửi toàn bộ dữ liệu còn thiếu về hệ thống quản lý.

Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp ngư dân mất kết nối VMS không phải do cố tình vi phạm mà do thiết bị kém ổn định. Mất sóng khi hoạt động xa bờ. Tuy nhiên, theo Nghị định 301, nguyên nhân khách quan hay chủ quan đều không làm thay đổi nghĩa vụ khắc phục và trách nhiệm pháp lý của chủ tàu.

Trong bối cảnh đó, việc sử dụng các giải pháp liên lạc và giám sát hành trình ổn định. Phủ sóng toàn cầu trở thành yếu tố sống còn để tránh rủi ro bị xử phạt oan hoặc mất quyền khai thác.

3. Khai thác sai vùng, sai tuyến: Mức phạt tăng gấp đôi, tịch thu sản lượng

Nghị định 301/2025/NĐ-CP tăng mạnh mức phạt đối với các hành vi khai thác sai vùng, sai tuyến. Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến vi phạm IUU và tranh chấp trên biển.

Theo quy định mới, thuyền trưởng sử dụng tàu cá dưới 12m khai thác tại vùng ven bờ của tỉnh, thành phố khác (không có thỏa thuận) sẽ bị phạt từ 10 – 20 triệu đồng. Tăng gấp đôi so với quy định cũ. Nếu khai thác tại vùng lộng hoặc vùng khơi, mức phạt tăng lên 20 – 30 triệu đồng.

Đối với tàu từ 12m đến dưới 15m. Hành vi khai thác sai vùng ven bờ hoặc vùng khơi bị phạt từ 30 – 40 triệu đồng. Với nhóm tàu từ 15m đến dưới 24m, mức phạt lên tới 50 – 70 triệu đồng cho cả chủ tàu và thuyền trưởng.

Đặc biệt, hành vi khai thác sai vùng, sai tuyến còn có thể bị áp dụng biện pháp bổ sung là tịch thu thủy sản khai thác trái phép. Gây thiệt hại trực tiếp về kinh tế cho chuyến biển.

Trong bối cảnh ngư trường ngày càng bị kiểm soát chặt. Việc xác định chính xác vị trí tàu theo thời gian thực. Lưu trữ dữ liệu hành trình minh bạch không chỉ để phục vụ quản lý nhà nước mà còn là “bằng chứng pháp lý” bảo vệ ngư dân khi có tranh chấp hoặc kiểm tra đột xuất.

4. Nhật ký khai thác và trách nhiệm dữ liệu: Sai sót nhỏ, hậu quả lớn

Một điểm mới đáng chú ý của Nghị định 301 là tăng mạnh mức phạt đối với hành vi không ghi nhật ký khai thác thủy sản hoặc ghi không chính xác theo yêu cầu của tổ chức nghề cá khu vực. Mức phạt cho hành vi này có thể lên tới 500 – 700 triệu đồng. Áp dụng cho các vi phạm nghiêm trọng, có tính hệ thống.

Nhật ký khai thác không còn là thủ tục hình thức mà đã trở thành công cụ cốt lõi để truy xuất nguồn gốc thủy sản. Đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu. Đặc biệt là EU. Dữ liệu sai lệch, thiếu minh bạch có thể khiến cả chuỗi sản xuất bị ảnh hưởng. Không chỉ riêng một tàu cá.

Bên cạnh đó, Nghị định 301 quy định rõ trách nhiệm của đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình. Nếu không khắc phục sự cố tín hiệu, không gửi hoặc gửi không đầy đủ dữ liệu về trung tâm giám sát quốc gia. Đơn vị cung cấp có thể bị phạt từ 100 – 300 triệu đồng.

Điều này cho thấy xu hướng quản lý mới: dữ liệu phải đầy đủ, liên tục, đồng bộ và có thể kiểm chứng. Ngư dân không thể tiếp tục sử dụng các thiết bị rời rạc. Thiếu tích hợp, dễ lỗi kết nối như trước.

5. Giải pháp tuân thủ Nghị định 301: Liên lạc vệ tinh và giám sát hành trình tích hợp

Trước áp lực kiểm soát ngày càng chặt. Giải pháp không nằm ở việc “né tránh” mà là chủ động tuân thủ bằng công nghệ phù hợp. Các hệ thống liên lạc vệ tinh ổn định và thiết bị giám sát hành trình tích hợp đang trở thành xu hướng tất yếu của nghề cá hiện đại.

Hệ thống liên lạc vệ tinh Seacoms giúp tàu cá duy trì kết nối hai chiều ổn định ngay cả khi hoạt động ở vùng biển xa. Ngoài phạm vi phủ sóng di động.

• Seacom S: Thiết bị liên lạc vệ tinh chuyên dụng cho tàu cá xa bờ. Cho phép truyền dữ liệu vị trí, hành trình và thông tin e-logbook theo thời gian thực. Giúp ngư dân luôn kết nối an toàn.
• Seacom S2: Thiết bị liên lạc vệ tinh tích hợp VMS tập trung theo dõi tàu cá 24/7. Hệ thống ghi nhận vị trí, tốc độ, hướng đi và trạng thái hoạt động của tàu. Gọi thoại, gửi tin nhắn và data truyền báo cáo trực tiếp về trung tâm giám sát. Đồng thời tạo dữ liệu minh bạch phục vụ truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Trong bối cảnh mức phạt lên tới hàng trăm triệu đồng. Đầu tư vào giải pháp liên lạc vệ tinh và giám sát hành trình không còn là chi phí. Mà là bảo hiểm pháp lý giúp ngư dân yên tâm bám biển. Khai thác đúng luật và bền vững lâu dài.

📞 Nếu bạn cần tư vấn thiết bị liên lạc vệ tinh, VMS hãy liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ chi tiết.

>>>Xem thêm:

Seacom S series, giải pháp liên lạc vệ tinh toàn diện

Seacom S1& S2 giải pháp liên lạc tích hợp giám sát hành trình

—————————–

CÔNG TY TNHH THÔNG TIN HÀNG HẢI SEACOM
Địa chỉ: Detech Tower Số 8, Tôn Thất Thuyết, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Hotline: 0888454222
Email: seacomcontact@gmail.com
Facebook: Công ty TNHH Thông tin Hàng hải Seacom
Tik Tok: Seacom Communication
Zalo: SEACOM