CHUYỂN ĐỔI SỐ NGÀNH THỦY SẢN: TỐI ƯU KHAI THÁC, NGĂN CHẶN IUU

Chuyển đổi số trong ngành thủy sản đang trở thành giải pháp trọng tâm giúp Việt Nam hiện đại hóa đội tàu cá, quản lý minh bạch và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế về chống khai thác IUU. Ứng dụng công nghệ IoT và liên lạc vệ tinh giúp ngư dân quản lý tàu cá hiệu quả. Đảm bảo an toàn khi vươn khơi. Đồng thời hỗ trợ cơ quan chức năng giám sát hành trình theo thời gian thực. Hướng tới mục tiêu chuyển đổi số toàn diện theo Nghị quyết 57 chuyển đổi số quốc gia.

1. Chuyển đổi số – hướng đi tất yếu của ngành thủy sản Việt Nam

Trong bối cảnh hội nhập, ngành thủy sản Việt Nam đang chịu áp lực lớn từ các tiêu chuẩn quốc tế. Đặc biệt là yêu cầu gỡ “thẻ vàng” IUU của Liên minh châu Âu (EU). Việc chuyển đổi số không còn là xu hướng, mà đã trở thành nhiệm vụ bắt buộc để đảm bảo sự phát triển bền vững và minh bạch.

Theo Nghị quyết 57 về chuyển đổi số quốc gia, Chính phủ đặt mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia số vào năm 2030. Trong đó thủy sản được xem là một trong những lĩnh vực ưu tiên. Chuyển đổi số giúp hình thành hệ sinh thái dữ liệu thông minh. Nơi mọi thông tin từ tàu cá, cảng cá đến cơ quan quản lý đều được kết nối và chia sẻ tự động.

Với công nghệ số, ngư dân có thể dễ dàng cập nhật dự báo ngư trường. Thời tiết, sản lượng đánh bắt và báo cáo khai thác theo thời gian thực. Hệ thống quản lý dữ liệu tập trung giúp cơ quan chức năng giám sát toàn bộ hành trình của tàu. Phát hiện sớm hành vi vi phạm, qua đó giảm nguy cơ khai thác trái phép.

Chuyển đổi số không chỉ nâng cao năng suất. Mà còn mở ra cơ hội để ngành thủy sản Việt Nam tiến gần hơn tới chuẩn quốc tế về quản lý, truy xuất nguồn gốc và xuất khẩu bền vững.

2. Công nghệ vệ tinh và IoT: “đôi cánh” của chuyển đổi số ngành thủy sản

Công nghệ liên lạc  và Internet (IoT) vệ tinh đang đóng vai trò trung tâm trong việc chuyển đổi số ngành thủy sản. Ở vùng biển xa bờ, nơi tín hiệu di động yếu hoặc không có. Hệ thống IoT kết hợp liên lạc vệ tinh cho phép tàu cá truyền dữ liệu liên tục về trung tâm quản lý.

Các cảm biến IoT kết hợp VMS được lắp đặt trên tàu có thể ghi nhận vị trí, tốc độ, sản lượng khai thác, tình trạng máy móc và điều kiện thời tiết. Dữ liệu này được gửi qua vệ tinh để cơ quan quản lý theo dõi hành trình. Đảm bảo tàu không vi phạm vùng biển nước ngoài. Đồng thời cung cấp cơ sở dữ liệu quan trọng cho việc truy xuất nguồn gốc hải sản.

Ngư dân cũng được hưởng lợi lớn. Nhờ liên lạc vệ tinh, họ có thể nhận cảnh báo bão, dự báo ngư trường, gửi tín hiệu cứu hộ khi gặp sự cố. Điều mà sóng di động chưa thể đáp ứng. Công nghệ vệ tinh và IoT không chỉ giúp kết nối con người với biển khơi. Mà còn là nền tảng để Việt Nam xây dựng một ngành thủy sản thông minh, an toàn và bền vững trong tương lai.

3. Số hoá quản lý nghề cá – vũ khí mạnh mẽ chống khai thác IUU

Tình trạng khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là thách thức lớn nhất mà Việt Nam đang đối mặt. Việc EC cảnh báo “thẻ vàng” từ năm 2017 đã ảnh hưởng trực tiếp đến xuất khẩu thủy sản sang thị trường châu Âu. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số chính là “vũ khí” mạnh mẽ nhất giúp Việt Nam minh bạch hóa hoạt động khai thác.

Hệ thống giám sát hành trình (VMS) và nhật ký điện tử giúp tàu cá ghi nhận, truyền toàn bộ dữ liệu khai thác về cơ quan quản lý. Từ đó đảm bảo tính minh bạch và truy xuất nguồn gốc. Dữ liệu được lưu trữ tự động, tránh tình trạng gian lận hoặc sai lệch.

Ngoài ra, công nghệ vệ tinh còn hỗ trợ phát hiện sớm tàu vi phạm vùng biển. Gửi cảnh báo cho ngư dân và cơ quan chức năng. Việc áp dụng công nghệ này đã giúp nhiều địa phương giảm đáng kể tình trạng xâm phạm vùng biển nước ngoài. Qua đó tiến gần hơn tới mục tiêu gỡ “thẻ vàng” IUU.

 

Chuyển đổi số không chỉ giúp chống IUU. Mà còn thúc đẩy hình ảnh Việt Nam là quốc gia khai thác có trách nhiệm. Đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu quốc tế. Nền tảng để ngành thủy sản phát triển bền vững.

4. Những thách thức trên hành trình chuyển đổi số cho ngư dân

Dù mang lại lợi ích rõ rệt, hành trình chuyển đổi số trong thủy sản vẫn đối mặt với không ít rào cản.

Thứ nhất, chi phí đầu tư thiết bị và hạ tầng số vẫn còn cao so với thu nhập của nhiều ngư dân. Các thiết bị VMS, IoT hay liên lạc vệ tinh đòi hỏi đầu tư ban đầu lớn. Khiến không ít chủ tàu nhỏ lẻ còn e dè.

Thứ hai, trình độ sử dụng công nghệ của ngư dân còn hạn chế. Phần đông ngư dân quen với cách quản lý truyền thống. Nên việc sử dụng phần mềm điện tử, nhập dữ liệu hoặc vận hành thiết bị hiện đại vẫn gặp khó khăn.

Ngoài ra, tình trạng mất sóng di động ở vùng khơi xa vẫn là vấn đề nhức nhối. Khi tín hiệu yếu, dữ liệu hành trình bị gián đoạn, ảnh hưởng đến việc giám sát và xác minh khai thác hợp pháp. Chính vì vậy, việc kết hợp công nghệ vệ tinh là bước đi tất yếu. Đảm bảo quá trình truyền dữ liệu ổn định, liên tục và chính xác.

Tuy còn thách thức, nhưng với sự hỗ trợ từ Nhà nước, doanh nghiệp và các dự án chuyển đổi số quốc gia. Ngành thủy sản Việt Nam đang từng bước vượt qua khó khăn. Tiến tới quản lý thông minh và minh bạch hơn.

5. Giải pháp thực tế công nghệ liên lạc vệ tinh cho tàu cá hiện đại

Khi ngành thủy sản Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi số và chống IUU. Việc duy trì kết nối ngoài khơi trở thành yếu tố then chốt giúp quản lý hiệu quả hoạt động khai thác và đảm bảo an toàn cho ngư dân. Nắm bắt nhu cầu đó, Seacom giới thiệu các dòng thiết bị liên lạc vệ tinh hiện đại. Phục vụ trực tiếp cho hệ thống giám sát hành trình (VMS) và nhật ký điện tử (e-logbook).

• Seacom S: Thiết bị liên lạc vệ tinh chuyên dụng cho tàu cá xa bờ. Cho phép truyền dữ liệu vị trí, hành trình và thông tin e-logbook theo thời gian thực. Giúp ngư dân luôn kết nối an toàn.
• Seacom S2: Thiết bị liên lạc vệ tinh tích hợp VMS tập trung theo dõi tàu cá 24/7. Hệ thống ghi nhận vị trí, tốc độ, hướng đi và trạng thái hoạt động của tàu. Gọi thoại, gửi tin nhắn và data truyền báo cáo trực tiếp về trung tâm giám sát. Đồng thời tạo dữ liệu minh bạch phục vụ truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Việc ứng dụng Seacom S và Seacom S2 giúp ngư dân tối ưu hóa quản lý tàu cá. Giảm rủi ro trong các chuyến ra khơi. Đồng thời, các dữ liệu thu thập được hỗ trợ cơ quan quản lý giám sát hiệu quả. Nâng cao minh bạch và chống khai thác IUU. Đây là bước tiến quan trọng đưa ngành thủy sản Việt Nam tiến gần hơn đến mục tiêu chuyển đổi số toàn diện và bền vững.

📞 Nếu bạn cần tư vấn giải pháp, thiết bị liên lạc vệ tinh hãy liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ chi tiết.

>>> Xem thêm:

Seacom S1&S2 giải pháp liên lạc tích hợp giám sát hành trình
Seacom S series giải pháp liên lạc vệ tinh toàn diện

—————————–

CÔNG TY TNHH THÔNG TIN HÀNG HẢI SEACOM
Địa chỉ: Detech Tower Số 8, Tôn Thất Thuyết, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Hotline: 0888454222
Email: seacomcontact@gmail.com
Facebook: Công ty TNHH Thông tin Hàng hải Seacom
Tik Tok: Seacom Communication
Zalo: SEACOM